पदवर्ग: नाम, सर्वनाम, विशेषण, अव्यय

Unit 14 · व्याकरण · 11 min read

पदवर्ग: नाम, सर्वनाम, विशेषण, अव्यय

What the syllabus asks for 8
  • पदवर्ग तय गर्ने आधार — शब्द होइन, काम
  • नाम — भेद र व्याकरणिक कोटि
  • सर्वनाम — सात भेद
  • विशेषण — पाँच भेद र तुलनाका तीन अवस्था
  • अव्यय — रूप नफेर्ने पाँच वर्ग
  • एउटै शब्द, फरक पदवर्ग — कक्षा १२ को मुख्य कुरा
  • पदवर्ग पहिचानको निर्णय-बाटो
  • शुद्ध र अशुद्ध — जोडीमा हेर्नुहोस्

कक्षा ११ मा तपाईंले नौ पदवर्गका नाम र भेद सिक्नुभयो। कक्षा १२ मा प्रश्न सूची सम्झने होइन — वाक्यभित्र पहिचान गर्ने हुन्छ, र त्यहीँ विद्यार्थी चिप्लिन्छन्। किनभने नेपालीमा एउटै शब्द ठाउँअनुसार फरक पदवर्ग बन्छ। धेरै कहिले विशेषण हो, कहिले क्रियाविशेषण; माथि कहिले क्रियाविशेषण, कहिले नामयोगी; यो कहिले सर्वनाम, कहिले विशेषण। परीक्षामा पदवर्गबाट ३ अङ्क आउँछ र प्रश्न सधैँ यही ढाँचाको हुन्छ: "रेखाङ्कित पदको पदवर्ग र भेद लेख्नुहोस्।" शब्दको सूची होइन, शब्दले वाक्यमा गरेको काम हेर्नुपर्छ।

परीक्षाले खोज्ने तीन कुरा

रेखाङ्कित पद सोधिँदा यी तीनै लेख्नुहोस् — (१) पदवर्ग (नाम/सर्वनाम/विशेषण/अव्यय…), (२) भेद (जातिवाचक/गुणवाचक/नामयोगी…), (३) आधार (किन — एक वाक्यमा)। जस्तै राम्रो लाई "विशेषण, गुणवाचक — केटा नामको गुण बतायो"। तीनै भनेपछि पूरा अङ्क; भेद नलेखे आधा जान्छ।

14.1 पदवर्ग तय गर्ने आधार — शब्द होइन, काम

पद भनेको वाक्यमा प्रयोग भएको शब्द हो। शब्दकोशमा भएको बेला त्यो केवल शब्द हो; वाक्यमा पसेपछि मात्र त्यो पद बन्छ र त्यति बेला मात्र उसको वर्ग तय हुन्छ।

पद र पदवर्ग

वाक्यमा प्रयुक्त र व्याकरणिक काम बोकेको शब्दलाई पद भनिन्छ। पदले वाक्यमा गर्ने कामका आधारमा गरिएको वर्गीकरण पदवर्ग हो।

वर्ग विकारी/अविकारी वाक्यमा गर्ने काम
नाम विकारी कुनै वस्तु, व्यक्ति, ठाउँ वा भावको नाम जनाउँछ
सर्वनाम विकारी नामको सट्टामा आउँछ
विशेषण विकारी नाम वा सर्वनामको विशेषता बताउँछ
क्रिया विकारी काम वा हुनु जनाउँछ
क्रियायोगी अविकारी (अव्यय) क्रियाको विशेषता बताउँछ
नामयोगी अविकारी (अव्यय) नामपछि आई सम्बन्ध जोड्छ
संयोजक अविकारी (अव्यय) दुई पद वा वाक्य जोड्छ
विस्मयादिबोधक अविकारी (अव्यय) अचानकको भाव जनाउँछ
निपात अविकारी (अव्यय) अर्थमा जोड वा सूक्ष्म भेद थप्छ

विकारी पदले लिङ्ग, वचन, आदर, कारक वा कालअनुसार रूप फेर्छन्; अविकारी (अव्यय) पदले फेर्दैनन्। केटो → केटी → केटाहरू (विकारी); र, पनि, सँग जहिले पनि उस्तै (अविकारी)।

14.2 नाम — भेद र व्याकरणिक कोटि

भेद जनाउँछ उदाहरण
व्यक्तिवाचक निश्चित नाम सीता, पोखरा, सगरमाथा, कोशी
जातिवाचक पूरा जाति केटा, नदी, सहर, पुस्तक
समूहवाचक समूह भिड, झुन्ड, सेना, कक्षा
द्रव्यवाचक नापिने/जोखिने पदार्थ पानी, सुन, तेल, चामल
भाववाचक गुण, भाव, अवस्था मिठास, बुढ्यौली, सफलता, पीडा

नामले पाँच व्याकरणिक कोटि बोक्छ — लिङ्ग, वचन, पुरुष, आदर र कारक। यी पाँचको विस्तृत काम एकाइ १५ र एकाइ २१ मा छ।

द्रव्यवाचक कि जातिवाचक — छुट्याउने जाँच

गन्न सकिन्छ भने जातिवाचक, नाप्नु/जोख्नुपर्छ भने द्रव्यवाचक। दुई पुस्तक भनिन्छ → जातिवाचक। दुई पानी भनिँदैन, दुई लिटर पानी भनिन्छ → द्रव्यवाचक।

14.3 सर्वनाम — सात भेद

भेद उदाहरण नमुना वाक्य
पुरुषवाचक म, हामी, तिमी, तपाईं, ऊ, उनी, वहाँ उनी बिहान पोखरा पुगे।
निजवाचक आफू, आफैँ, स्वयम् सीताले आफैँ खाना पकाइन्।
दर्शकवाचक यो, त्यो, यी, ती त्यो मेरो छैन।
सम्बन्धवाचक जो, जुन, जे, जसले जसले मिहिनेत गर्छ, उसैले पाउँछ।
प्रश्नवाचक को, के, कुन, कति यहाँ को आयो ?
अनिश्चयवाचक कोही, केही, कुनै कसैले ढोका खोल्यो।
परिमाणवाचक धेरै, थोरै, सबै, जति सबै समयमा आइपुगे।

14.4 विशेषण — पाँच भेद र तुलनाका तीन अवस्था

भेद बताउँछ उदाहरण
गुणवाचक गुण, रङ, स्वभाव मिहिनेती विद्यार्थी, रातो फूल
परिमाणवाचक/सङ्ख्यावाचक कति, कतिवटा तीन किताब, धेरै पानी
सङ्केतवाचक कुन चाहिँ यो कलम, त्यो घर
प्रश्नवाचक प्रश्न गर्दै कुन बाटो ? कति मूल्य ?
सार्वनामिक कसको मेरो देश, उसको भाइ

तुलनाका तीन अवस्था: सामान्य (ठुलो) → उत्तर/तुलनात्मक (अझ ठुलो, भन्दा ठुलो) → उत्तम/उत्कृष्ट (सबैभन्दा ठुलो)।

  • सगरमाथा अग्लो हिमाल हो। (सामान्य)
  • सगरमाथा धौलागिरीभन्दा अग्लो छ। (उत्तर)
  • सगरमाथा संसारकै सबैभन्दा अग्लो हिमाल हो। (उत्तम)

14.5 अव्यय — रूप नफेर्ने पाँच वर्ग

अव्यय भनेको जुनसुकै अवस्थामा पनि रूप नफेर्ने पद हो। यसका पाँच उपवर्ग छन्।

उपवर्ग काम उदाहरण वाक्य
क्रियायोगी (क्रियाविशेषण) क्रियाको विशेषता ऊ छिटो दौडियो। गाडी बिस्तारै हिँड्यो।
नामयोगी नामपछि आई सम्बन्ध जोड्ने म साथीसँग गएँ। घरअगाडि बगैँचा छ।
संयोजक जोड्ने राम र श्याम आए। पढ्यो तर पास भएन।
विस्मयादिबोधक अचानकको भाव अहो ! कति राम्रो दृश्य !
निपात अर्थमा जोड थप्ने म पनि जान्छु। उसले त भनेकै थिएन।

क्रियायोगीका भेद: कालवाचक (आज, हिजो, सधैँ), स्थानवाचक (यहाँ, माथि, बाहिर), रीतिवाचक (छिटो, बिस्तारै, राम्ररी), परिमाणवाचक (धेरै, अलि), स्वीकारवाचक (हो, हुन्छ), निषेधवाचक (होइन, कदापि)।

निपात हो कि नामयोगी — हटाएर हेर्नुहोस्

निपात हटाउँदा वाक्य व्याकरणिक रूपमा ठिकै रहन्छ, नामयोगी हटाउँदा भाँचिन्छ। म पनि जान्छु → म जान्छु — ठिकै छ, त्यसैले पनि निपात। म साथी सँग गएँ → म साथी गएँ — भाँचियो, त्यसैले सँग नामयोगी।

14.6 एउटै शब्द, फरक पदवर्ग — कक्षा १२ को मुख्य कुरा

यो खण्ड नै परीक्षाको ३ अङ्क निर्धारण गर्छ। शब्दको रूप उही रहे पनि काम फेरिएपछि वर्ग फेरिन्छ।

figure
चित्र १. एउटै शब्दको वर्ग ऊ कुन पदलाई खुलाउँछ त्यसमा भर पर्छ। माथिको चापले कुन पदलाई खुलाएको हो सो देखाउँछ।

शब्द वाक्य १ — एक वर्ग वाक्य २ — अर्को वर्ग
धेरै उसले धेरै पानी खायो। (विशेषण) ऊ धेरै दौडियो। (क्रियायोगी)
माथि ऊ माथि गयो। (क्रियायोगी) किताब टेबुलमाथि छ। (नामयोगी)
यो यो मेरो हो। (सर्वनाम) यो कलम मेरो हो। (विशेषण)
कति कति आए ? (सर्वनाम) कति मान्छे आए ? (विशेषण)
जुन जुन राम्रो छ, त्यही लेऊ। (सर्वनाम) जुन केटा आयो, ऊ मेरो भाइ हो। (विशेषण)
राम्रो ऊ राम्रो केटा हो। (विशेषण) उसले राम्रो गायो। (क्रियायोगी)
सम्म म पोखरासम्म गएँ। (नामयोगी) दुई घण्टासम्म पर्खियो। (निपात)
पछि ऊ पछि आयो। (क्रियायोगी) दसैँपछि भेटौँला। (नामयोगी)
सबै सबै आए। (सर्वनाम) सबै विद्यार्थी आए। (विशेषण)
आज ऊ आज आयो। (क्रियायोगी) आजको पत्रिका पढ्नुभयो ? (विशेषण)
निर्णय गर्ने एउटै सूत्र
  • पदले नामको विशेषता बतायो → विशेषण
  • पदले क्रियाको विशेषता बतायो → क्रियायोगी
  • पद नामकै ठाउँमा उभियो (पछाडि नाम छैन) → सर्वनाम
  • पद नामपछि टाँसिएर अर्को पदसँग सम्बन्ध जोड्यो → नामयोगी

त्यसैले धेरै लाई "सधैँ विशेषण" भनी घोक्नु हुँदैन। पछाडि नाम छ कि क्रिया — त्यही हेर्नुहोस्।

14.7 पदवर्ग पहिचानको निर्णय-बाटो

figure
चित्र २. कुनै रेखाङ्कित पदको वर्ग छुट्याउने निर्णय-बाटो। माथिबाट क्रमशः सोध्दै जानुहोस्; उत्तर \

14.8 शुद्ध र अशुद्ध — जोडीमा हेर्नुहोस्

× अशुद्ध ✓ शुद्ध किन
धेरै सधैँ विशेषण काम हेरेर तय हुन्छ धेरै दौडियो मा क्रियायोगी
यो कलम मेरो हो — यो सर्वनाम यो विशेषण (सङ्केतवाचक) पछाडि नाम कलम छ
यो मेरो हो — यो विशेषण यो सर्वनाम (दर्शकवाचक) पछाडि नाम छैन
सँग निपात सँग नामयोगी हटाउँदा वाक्य भाँचिन्छ
पनि नामयोगी पनि निपात हटाउँदा वाक्य ठिकै रहन्छ
पोखरा जातिवाचक नाम पोखरा व्यक्तिवाचक नाम निश्चित ठाउँको नाम
सहर व्यक्तिवाचक नाम सहर जातिवाचक नाम पूरा जाति जनायो
पानी जातिवाचक नाम पानी द्रव्यवाचक नाम गनिँदैन, नापिन्छ
मिठास जातिवाचक नाम मिठास भाववाचक नाम गुण जनायो
भिड जातिवाचक नाम भिड समूहवाचक नाम समूह जनायो
आफैँ पुरुषवाचक सर्वनाम आफैँ निजवाचक सर्वनाम कर्तालाई फर्केर जनायो
कोही प्रश्नवाचक सर्वनाम कोही अनिश्चयवाचक सर्वनाम निश्चित व्यक्ति जनाएन
जसले प्रश्नवाचक सर्वनाम जसले सम्बन्धवाचक सर्वनाम दुई उपवाक्य जोड्यो
मेरो सर्वनाम मेरो सार्वनामिक विशेषण पछाडि नाम देश छ
तीन नाम तीन परिमाणवाचक विशेषण किताब को सङ्ख्या
बिस्तारै विशेषण बिस्तारै क्रियायोगी (रीतिवाचक) क्रिया हिँड्यो लाई खुलायो
र निपात र संयोजक दुई पद जोड्यो
तर नामयोगी तर संयोजक दुई वाक्य जोड्यो
अहो निपात अहो विस्मयादिबोधक अचानकको भाव
अव्ययले रूप फेर्छ अव्ययले रूप फेर्दैन त्यसैले अविकारी भनिन्छ
नाम अविकारी पद हो नाम विकारी पद हो केटो/केटी/केटाहरू
पदवर्ग शब्दकोश हेरेर भनिन्छ पदवर्ग वाक्य हेरेर भनिन्छ शब्द होइन, पद हेरिन्छ
आजको क्रियायोगी आजको विशेषण पत्रिका नामलाई खुलायो
सबैभन्दा अग्लो उत्तर अवस्था उत्तम (उत्कृष्ट) अवस्था सबैभन्दा ले उत्तम जनाउँछ
रेखाङ्कित पदको वर्ग र भेद

प्रश्न. "पोखराका धेरै विद्यार्थीले आफैँ पुस्तकालयसम्म पुगेर राम्ररी पढे।" — रेखाङ्कित चार पदको वर्ग र भेद लेख्नुहोस्।

समाधान. १. धेरै — पछाडि विद्यार्थी नाम छ, त्यसको सङ्ख्या बतायो → विशेषण, परिमाणवाचक। २. आफैँ — कर्ता विद्यार्थीले लाई नै फर्केर जनायो → सर्वनाम, निजवाचक। ३. सम्म — पुस्तकालय नामपछि टाँसिएर सीमा जनायो; हटाए वाक्य भाँचिन्छ → अव्यय, नामयोगी। ४. राम्ररी — पढे क्रियाको रीति बतायो → अव्यय, क्रियायोगी (रीतिवाचक)।

उत्तर. विशेषण (परिमाणवाचक); सर्वनाम (निजवाचक); नामयोगी; क्रियायोगी (रीतिवाचक)।

एउटै शब्द दुई वाक्यमा

प्रश्न. माथि शब्द दुई फरक पदवर्गमा आउने दुई वाक्य बनाई वर्ग तोक्नुहोस्।

समाधान. १. पहिले माथि लाई एक्लै, क्रियाअघि राख्नुहोस्: "चरा माथि उड्यो।" यहाँ उड्यो क्रियाको दिशा बतायो → क्रियायोगी (स्थानवाचक)। २. अब नामपछि टाँसेर राख्नुहोस्: "किताब टेबुलमाथि छ।" यहाँ टेबुल नामसँग जोडिएर स्थान-सम्बन्ध देखायो → नामयोगी। ३. जाँच: दोस्रो वाक्यबाट माथि हटाए "किताब टेबुल छ" — भाँचियो। त्यसैले नामयोगी नै हो।

उत्तर. (क) चरा माथि उड्यो — क्रियायोगी। (ख) किताब टेबुलमाथि छ — नामयोगी।

विशेषण कि क्रियायोगी

प्रश्न. "उसले राम्रो गीत राम्ररी गायो।" — दुवै रेखाङ्कित पदको वर्ग छुट्याउनुहोस्।

समाधान. १. पहिलो राम्रो को पछाडि के छ ? — गीत, जुन नाम हो। नामको गुण बतायो → विशेषण, गुणवाचक। २. दोस्रो राम्ररी को पछाडि के छ ? — गायो, जुन क्रिया हो। क्रियाको रीति बतायो → क्रियायोगी, रीतिवाचक। ३. रूपले पनि सङ्केत दिन्छ: -री प्रत्यय लागेर क्रियायोगी बनेको छ।

उत्तर. राम्रो = विशेषण (गुणवाचक); राम्ररी = क्रियायोगी (रीतिवाचक)।

पाठको सार

  • पद = वाक्यमा प्रयुक्त शब्द। पदवर्ग शब्दको होइन, पदले वाक्यमा गरेको कामको वर्गीकरण हो।
  • नौ पदवर्ग: विकारी चार (नाम, सर्वनाम, विशेषण, क्रिया) र अविकारी/अव्यय पाँच (क्रियायोगी, नामयोगी, संयोजक, विस्मयादिबोधक, निपात)।
  • नामका ५ भेद; सर्वनामका ७ भेद; विशेषणका ५ भेद र तुलनाका ३ अवस्था (सामान्य, उत्तर, उत्तम)।
  • अव्ययले कहिल्यै रूप फेर्दैन; विकारी पदले लिङ्ग, वचन, आदर, कारक र कालअनुसार फेर्छन्।
  • निर्णय सूत्र: नामको विशेषता → विशेषण; क्रियाको विशेषता → क्रियायोगी; नामकै ठाउँमा → सर्वनाम; नामपछि टाँसिएर → नामयोगी।
  • हटाउने जाँच: हटाउँदा वाक्य ठिकै रह्यो भने निपात, भाँचियो भने नामयोगी।
  • धेरै, माथि, यो, कति, जुन, सबै, आज, पछि, सम्म, राम्रो — यी शब्द सन्दर्भअनुसार वर्ग फेर्छन्; घोक्ने होइन, जाँच्ने।

अभ्यास

रेखाङ्कित पदको पदवर्ग र भेद लेख्नुहोस् (१ अङ्क)

  1. सबै विद्यार्थी समयमा आइपुगे। [1]
  2. उसले आफैँ उत्तर लेख्यो। [1]
  3. गाडी बिस्तारै हिँड्यो। [1]
  4. म दिदीसँग बजार गएँ। [1]
  5. अहो ! कति मिठो गीत ! [1]
उत्तर

१. विशेषण, परिमाणवाचक — पछाडि विद्यार्थी नाम छ, त्यसको परिमाण बतायो।

२. सर्वनाम, निजवाचक — कर्ता उसले लाई नै फर्केर जनायो।

३. क्रियायोगी (अव्यय), रीतिवाचक — हिँड्यो क्रियाको रीति बतायो।

४. नामयोगी (अव्यय) — दिदी नामपछि टाँसियो; हटाए वाक्य भाँचिन्छ।

५. विस्मयादिबोधक (अव्यय) — अचानकको हर्ष-भाव जनायो।

एउटै शब्दको वर्ग छुट्याउनुहोस् (१ अङ्क)

  1. (क) यो मेरो हो। (ख) यो कलम मेरो हो। [1]
  2. (क) ऊ पछि आयो। (ख) दसैँपछि भेटौँला। [1]
  3. (क) कति आए ? (ख) कति मान्छे आए ? [1]
  4. (क) उसले धेरै भात खायो। (ख) ऊ धेरै थाक्यो। [1]
  5. (क) म पोखरासम्म गएँ। (ख) ऊ एक घण्टासम्म रोयो। [1]
उत्तर

६. (क) सर्वनाम, दर्शकवाचक — पछाडि नाम छैन। (ख) विशेषण, सङ्केतवाचक — पछाडि कलम नाम छ।

७. (क) क्रियायोगी, कालवाचक — आयो क्रियाको समय। (ख) नामयोगी — दसैँ नामपछि टाँसियो।

८. (क) सर्वनाम, प्रश्नवाचक — नामकै ठाउँमा उभियो। (ख) विशेषण, प्रश्नवाचक — मान्छे नामको सङ्ख्या सोध्यो।

९. (क) विशेषण, परिमाणवाचक — भात नामको परिमाण। (ख) क्रियायोगी, परिमाणवाचक — थाक्यो क्रियाको मात्रा।

१०. (क) नामयोगी — पोखरा नामसँग स्थान-सम्बन्ध। (ख) निपात — हटाए "ऊ एक घण्टा रोयो" ठिकै रहन्छ, जोड मात्र थपेको।

नामको भेद तोक्नुहोस् (१ अङ्क)

  1. सगरमाथा [1]
  2. सेना [1]
  3. तेल [1]
  4. सफलता [1]
  5. नदी [1]
उत्तर

११. व्यक्तिवाचक — निश्चित हिमालको नाम।

१२. समूहवाचक — धेरै सिपाहीको समूह।

१३. द्रव्यवाचक — गनिँदैन, नापिन्छ।

१४. भाववाचक — भाव/अवस्था जनायो।

१५. जातिवाचक — पूरा जाति जनायो।

शुद्ध पार्नुहोस् (पदवर्ग सच्याउनुहोस्) (१ अङ्क)

  1. मेरो देश मा मेरो सर्वनाम हो। [1]
  2. म पनि जान्छु मा पनि नामयोगी हो। [1]
  3. भिड जातिवाचक नाम हो। [1]
  4. राम र श्याम आए मा र निपात हो। [1]
  5. सबैभन्दा अग्लो तुलनाको उत्तर अवस्था हो। [1]
उत्तर

१६. शुद्ध: सार्वनामिक विशेषण — पछाडि देश नाम छ, त्यसको सम्बन्ध बतायो।

१७. शुद्ध: निपात — हटाउँदा "म जान्छु" ठिकै रहन्छ।

१८. शुद्ध: समूहवाचक नाम — मानिसहरूको समूह जनायो।

१९. शुद्ध: संयोजक — दुई नाम जोड्यो।

२०. शुद्ध: उत्तम (उत्कृष्ट) अवस्था — सबैभन्दा ले सर्वोच्च तुलना जनाउँछ।

छोटो उत्तर दिनुहोस् (३ अङ्क)

  1. विकारी र अविकारी पदबिचको भिन्नता तीन उदाहरणसहित लेख्नुहोस्। [3]
  2. निपात र नामयोगी छुट्याउने उपाय उदाहरणसहित लेख्नुहोस्। [3]
  3. धेरै शब्द तीन फरक पदवर्गमा आउने तीन वाक्य बनाउनुहोस्। [3]
  4. विशेषण र क्रियायोगी कसरी छुट्याइन्छ ? उदाहरणसहित लेख्नुहोस्। [3]
  5. "जुन विद्यार्थीले मिहिनेत गर्छ, उही सफल हुन्छ।" — रेखाङ्कन बिनै यस वाक्यका जुन र उही को वर्ग र भेद लेख्नुहोस्। [3]
उत्तर

२१. विकारी पदले लिङ्ग, वचन, आदर, कारक वा कालअनुसार रूप फेर्छन् — केटो/केटी/केटाहरू, म/मैले/मलाई, गर्छु/गर्छौ/गर्नुहुन्छ। अविकारी (अव्यय) पदले कहिल्यै फेर्दैनन् — र, पनि, सँग सधैँ उस्तै। विकारी चार (नाम, सर्वनाम, विशेषण, क्रिया), अविकारी पाँच।

२२. हटाएर हेर्ने जाँच लगाउनुहोस्। हटाउँदा वाक्य व्याकरणिक रूपमा ठिकै रह्यो भने निपात: म पनि जान्छु → म जान्छु (ठिक)। भाँचियो भने नामयोगी: म साथी सँग गएँ → म साथी गएँ (भाँचियो)। निपातले अर्थमा जोड थप्छ, नामयोगीले नामलाई अर्को पदसँग जोड्छ।

२३. (क) उसले धेरै पानी खायो — विशेषण (परिमाणवाचक)। (ख) ऊ धेरै दौडियो — क्रियायोगी (परिमाणवाचक)। (ग) धेरै आइसके — सर्वनाम (परिमाणवाचक), किनभने पछाडि नाम छैन र आफैँ कर्ता बन्यो।

२४. पछाडि के छ, त्यही हेर्ने। पदले नाम को विशेषता बतायो भने विशेषण — राम्रो गीत। क्रिया को विशेषता बतायो भने क्रियायोगी — राम्ररी गायो। प्रायः क्रियायोगीमा -री, -सँग, -रै जस्ता रूप देखिन्छन् (राम्ररी, बिस्तारै)।

२५. जुन — पछाडि विद्यार्थीले नाम छ, त्यसैले विशेषण, सम्बन्धवाचक (नामविनाको ठाउँमा आए सर्वनाम हुन्थ्यो)। उही — नामकै ठाउँमा उभियो, अघिल्लो जुन सँग जोडिएर फर्कियो, त्यसैले सर्वनाम, दर्शकवाचक (निश्चयवाचक)।

Practise more: Nepali question bank